پاسخ کوتاه
هر هفته این پرسش را میشنویم: «سایت اداره مهاجرت نوشته ۷۶ روز، من چهار ماه پیش درخواست دادهام. پروندهام چه مشکلی دارد؟» بیشتر وقتها مشکلی در کار نیست. زمان اعلامشده مهلتی نیست که اداره مهاجرت کانادا (IRCC) از آن عقب افتاده باشد. خود اداره مهاجرت روی همان ابزار نوشته که این زمانها «نه سقفاند و نه تضمین» و رسیدگی به درخواست شما ممکن است بیشتر طول بکشد.
این به آن معنا نیست که دست روی دست بگذارید. چند قدم هست که به ترتیب ارزش برداشتن دارد. چند کار دیگر هم هست که به نظر مفید میآید ولی نیست.
این رقم چه چیزی را میسنجد
اداره مهاجرت دو نوع زمان رسیدگی منتشر میکند و ابزار زیر هر نتیجه مینویسد کدام نوع را میبینید.
برآورد رو به آینده
مدتی که اداره مهاجرت انتظار دارد رسیدگی به درخواستی که امروز میرسد، یا درخواستی که در ماهِ درخواست شما ثبت شده، طول بکشد. مبنای آن تعداد پروندههای موجود، تعداد کارکنانی که آن نوع درخواست را بررسی میکنند و در بعضی انواع، تعداد درخواستهای تازهای است که انتظار میرود برسد.
زمان گذشتهنگر
مدتی که رسیدگی به ۸۰ درصد درخواستهای همان نوع در گذشتهٔ نزدیک طول کشیده است: ۶ ماه اخیر برای اقامت دائم و ۸ تا ۱۶ هفتهٔ اخیر برای اقامت موقت.
دو نکته مهم است. رقم گذشتهنگر دربارهٔ ۸۰ درصد پروندههاست؛ یعنی از هر پنج پرونده یکی بیشتر طول کشیده است. برآوردهای رو به آینده هم ثابت نیستند: اداره مهاجرت آنها را هفتگی یا ماهانه بهروز میکند و میگوید زمان باقیماندهٔ شما معمولاً کم میشود ولی ممکن است زیاد هم بشود.
شمارش از روزی شروع میشود که درخواست کامل شما به دست اداره مهاجرت میرسد: روز ثبت آنلاین، یا روزی که بستهٔ کاغذی به دفتر دریافت نامهها میرسد. پایان آن روز تصمیمگیری است. زمان انگشتنگاری هم در این رقم حساب شده است. برای متقاضیان ساکن ایران که برای انگشتنگاری به کشور دیگری سفر میکنند، هر تأخیر در این سفر بخشی از همان انتظار است.
اگر قبلاً درخواست دادهاید، وقتی ابزار میپرسد «آیا درخواست دادهاید؟» پاسخ «بله» بدهید و ماه درخواست را وارد کنید. برای بسیاری از انواع درخواست، نتیجه برآوردی است برای کسانی که همزمان با شما درخواست دادهاند و این از رقم کلی مخصوص متقاضی تازه به کارتان بیشتر میآید.
چرا پرونده از زمان اعلامشده میگذرد
اداره مهاجرت چهار دلیل کلی میآورد: درخواست کامل نیست، پیچیده است، بررسی امنیتی بیشتری لازم دارد، یا سقف سالانهٔ برنامه پر شده است. بعد نمونههایی میآورد از آنچه پرونده را پیچیده یا «غیرعادی» میکند.
- اقامت موقت (ویزای توریستی، مجوز تحصیل، مجوز کار): اداره مهاجرت در حال راستیآزمایی اطلاعات و مدارک شماست؛ مدرک بیشتری لازم دارد، مثل مدارک حضانت فرزند؛ کپی مدارک خوانا نبوده؛ وضعیت پزشکی شما آزمایش بیشتری میخواهد؛ پرسشی دربارهٔ سابقهٔ کیفری، امنیتی یا دیگر زمینههای عدم پذیرش مطرح است؛ یا لازم است با دفتر دیگری در کانادا یا خارج مشورت شود.
- اقامت دائم: اطلاعات تماس شما قدیمی است؛ مدرک خواستهشده دیر رسیده یا اصلاً نرسیده؛ فرزند وابسته بعد از ثبت درخواست ۱۸ ساله شده، ازدواج کرده یا به پرونده اضافه شده؛ اعتبار معاینهٔ پزشکی تمام شده (معاینهٔ همهٔ افراد پرونده باید همزمان معتبر باشد)؛ کسی برای مصاحبه دعوت شده؛ یا بررسی سوابق هنوز تمام نشده است.
- شهروندی: مدرک اضافه خواسته شده، آزمون، مصاحبه یا جلسهای از دست رفته، یا مسئلهٔ عدم پذیرش مطرح است.
بعضی از اینها دست خود شماست. بعضی دیگر، مثل بررسی سوابق، دست شما نیست و هیچکس بیرون از اداره مهاجرت نمیتواند آن را کوتاه کند.
به ترتیب چه کنید
- رقم مربوط به ماه خودتان را ببینیدابزار زمان رسیدگی را باز کنید، نوع درخواست و کشور را انتخاب کنید و بگویید قبلاً درخواست دادهاید. تاریخ خودتان را با همین نتیجه مقایسه کنید، نه با رقمی که چند ماه پیش دیدهاید.
- وضعیت را همانجایی ببینید که اداره مهاجرت اعلام میکندوارد حسابی شوید که با آن درخواست دادهاید. برای بسیاری از درخواستهای آنلاین میتوانید با شناسهٔ یکتای متقاضی (UCI) و شمارهٔ پرونده در «ردیاب وضعیت درخواست» هم حساب بسازید؛ به گفتهٔ اداره مهاجرت، جدول زمانی آن ممکن است جزئیات بیشتری از حساب اصلی نشان دهد. درخواستهای کاغذی ابزار جداگانهای دارند. صفحهٔ ابزارهای وضعیت پرونده ما به هر کدام پیوند داده است.
- ببینید درخواستی از شما بیپاسخ نمانده باشدهمهٔ پیامهای حساب را بخوانید و پوشهٔ هرزنامهٔ ایمیلی را که در درخواست نوشتهاید نگاه کنید. اداره مهاجرت مدرکی را که دیر رسیده یا نرسیده جزو دلایل تأخیر میشمارد، و تا وقتی درخواستی منتظر پاسخ شماست پرونده جلو نمیرود.
- پرونده را بهروز نگه داریداگر نشانی، ایمیل، وضعیت تأهل یا اعضای خانواده تغییر کرده، از راهی که برای نوع درخواست شما تعیین شده به اداره مهاجرت خبر بدهید. اطلاعات تماس قدیمی در فهرست دلایل تأخیر خود اداره مهاجرت آمده است.
- یک بار، از راه فرم وب بپرسیداگر پرونده از زمان عادی رسیدگی گذشته و چیزی هم بیپاسخ نمانده، در فرم وب اداره مهاجرت گزینهٔ پرسش دربارهٔ درخواستی را که از زمان عادی رسیدگی گذشته انتخاب کنید. بعد از ارسال، تأییدیهٔ دریافت میگیرید.
فرم وب و مرکز تماس چه کاری میتوانند بکنند و چه کاری نه
اداره مهاجرت در این باره روشن حرف زده است. کارمندان، چه از راه فرم وب و چه پشت تلفن مرکز پشتیبانی متقاضیان (شمارهٔ 1-888-242-2100، فقط از داخل کانادا، دوشنبه تا جمعه از ۸ صبح تا ۴ بعدازظهر به وقت محلی)، میتوانند به پرسشهای کلی دربارهٔ درخواست پاسخ دهند و وضعیت آن را ببینند. اطلاعاتی بیشتر از آنچه آنلاین در دسترس است ندارند. نمیتوانند رسیدگی را سریعتر کنند، مگر آنکه از قبل واجد شرایط رسیدگی فوری باشید، و نمیتوانند دربارهٔ پرونده تصمیم بگیرند.
اداره مهاجرت میافزاید اگر مدتی است خبری نگرفتهاید، یعنی درخواست هنوز در حال رسیدگی است و لازم نیست کار دیگری بکنید؛ فرستادن دوبارهٔ فرم وب رسیدگی را سریعتر نمیکند و تماس تلفنی هم همینطور. یک پرسوجوی روشن با شناسهٔ یکتا، شمارهٔ پرونده و تاریخها کافی است.
وقتی «در حال رسیدگی» کافی نیست
سطر وضعیت معمولاً نمیگوید پرونده چرا منتظر مانده است. یادداشتهای افسر میگوید. میتوانید این یادداشتها را بر اساس قوانین دسترسی به اطلاعات و حریم خصوصی از اداره مهاجرت بخواهید؛ راهنمای یادداشتهای پرونده توضیح میدهد چه کسی میتواند درخواست بدهد و نتیجه را چطور بخواند. در این یادداشتها اغلب پیداست کدام مرحله هنوز باز است، مثل بررسی شرایط، پزشکی یا سوابق، و آیا درخواستی برای شما فرستاده شده که به دستتان نرسیده است.
دادگاه فدرال، بهعنوان آخرین قدم
قانون کانادا برای تأخیر راه جبرانی گذاشته است. طبق بند 18.1(3)(a) قانون دادگاههای فدرال، دادگاه فدرال میتواند به یک نهاد فدرال دستور دهد کاری را انجام دهد که در انجامش «تأخیر نامعقول» کرده است. قانون از تأخیر نامعقول حرف میزند، نه از زمان رسیدگی اعلامشده، و تشخیص نامعقول بودن تأخیر با دادگاه و بر اساس واقعیتهای همان پرونده است. این یک دعوای قضایی با هزینه و ریسک است و باید بعد از قدمهای بالا با وکیل دربارهٔ آن صحبت کرد، نه بهجای آنها.
پرسشهای پرتکرار
برای اینکه زودتر جواب بگیرم درخواست تازه بدهم؟
راهنمای اداره مهاجرت این است که تا وقتی پرونده در حال رسیدگی است لازم نیست کار دیگری بکنید. درخواست تازه یعنی هزینهٔ تازه و رسیدگیای که از اول شروع میشود. پیش از این تصمیم دربارهٔ وضعیت خودتان مشورت بگیرید.
نماینده یا شخص دیگری میتواند پروندهام را جلو بیندازد؟
سرعت حرکت پرونده را کسی بیرون از اداره مهاجرت تعیین نمیکند و کارمندان خود اداره مهاجرت هم میگویند نمیتوانند رسیدگی را سریعتر کنند. نماینده میتواند بررسی کند چیزی کم نباشد، به درخواستهای اداره مهاجرت درست پاسخ دهد و پرسوجوی مستندی بفرستد. مراقب هر کسی باشید که بیش از این وعده میدهد.