اول Asylum را از Refugee Resettlement جدا کنید.
Private Sponsorship راه تبدیل Claim داخل کانادا نیست و Asylum میانبر مهاجرت عادی محسوب نمی‌شود.
| مسیر | محل فرد | شروع فرایند | تصمیم‌گیر |
|---|---|---|---|
| Asylum Claim | داخل کانادا یا هنگام ورود به مرز رسمی | خود شخص از کانادا درخواست حمایت می‌کند | ابتدا IRCC/CBSA شرایط Referral و سپس RPD در IRB اصل Claim را بررسی می‌کند |
| Resettlement | خارج کانادا | Referral از UNHCR/مرجع تعیین‌شده یا اسپانسرشیپ خصوصی معتبر | IRCC پرونده اسکان خارج کانادا را بررسی می‌کند |
آزمون قانونی شخصی است؛ صرفاً دشوار بودن شرایط کشور کافی نیست.
Convention Refugee
فرد خارج از کشور خود با ترس موجه آزار به دلیل نژاد، مذهب، ملیت، عقیده سیاسی یا عضویت در گروه اجتماعی که نمی‌تواند یا نمی‌خواهد از حمایت کشورش استفاده کند.
Person in Need of Protection
فرد داخل کانادا که در بازگشت شخصاً با شکنجه، خطر جانی یا رفتار/مجازات ظالمانه و غیرمعمول روبه‌رو می‌شود، با محدودیت‌های قانونی.
موضوعات رایج
هویت، اعتبار، حمایت دولت، امکان جابه‌جایی امن داخل کشور، تأخیر، بازگشت‌ها، استفاده دوباره از حمایت کشور، Exclusion و شخصی بودن خطر.
پرونده‌های 2SLGBTQI+ و جنسیتی
گرایش جنسی، هویت یا بیان جنسیتی، خشونت جنسیتی و خانوادگی ممکن است زیر Particular Social Group قرار گیرد؛ هر پرونده همچنان مدارک فردی و برخورد Trauma-informed می‌خواهد.
قانون ۲۰۲۶ تعیین می‌کند چه کسی به جلسه IRB می‌رسد.
- 01
Bill C-12 در ۲۶ مارس ۲۰۲۶ Royal Assent گرفت. برای Claimهای ۳ ژوئن ۲۰۲۵ به بعد، اگر درخواست بیش از یک سال پس از اولین ورود فرد به کانادا پس از ۲۴ ژوئن ۲۰۲۰ ارائه شود، حتی با خروج و ورود دوباره، به IRB ارجاع نمی‌شود.
- 02
اگر فرد از میان Port of Entry در مرز زمینی آمریکا وارد شود و بیش از ۱۴ روز بعد Claim کند، پرونده ارجاع نمی‌شود.
- 03
Unaccompanied Minor طبق Public Policy منتشرشده معاف است. افراد مشمول قواعد جدید در صورت واجد شرایط بودن پیش از Removal به PRRA دسترسی دارند.
- 04
Safe Third Country Agreement همچنان برقرار است: در مرز زمینی رسمی آمریکا و تا ۱۴ روز پس از ورود نامنظم، بازگرداندن به آمریکا اعمال می‌شود مگر Exception یا Exemption ثابت شود.
- 05
Regulationهای اعلام‌شده در ژوئن ۲۰۲۶ هنوز Proposed هستند تا رسماً اجرایی شوند؛ سایت آنها را قانون جاری معرفی نمی‌کند.
پیش از اصل داستان، واجد شرایط بودن برای Referral را بررسی کنید.
- 01
قواعد یک‌سال/۱۴روز، STCA، Claim قبلی کانادا، Claim قبلاً Ineligible/Withdrawn/Abandoned، حمایت رسمی در کشور دیگر یا Criminality/Security جدی می‌تواند Referral را مسدود کند.
- 02
فردی که کشور دیگری او را Convention Refugee شناخته و می‌تواند به آن کشور برگردد معمولاً Claim مشابه در کانادا ندارد.
- 03
جنایت جنگی، Crime Against Humanity، جرم جدی غیرسیاسی یا عمل خلاف اهداف سازمان ملل می‌تواند باعث Exclusion شود.
- 04
Ineligibility با Refusal ماهوی فرق دارد؛ RPD پرونده را نمی‌شنود و PRRA، Work Permit و Removal باید جدا بررسی شوند.
استثناهای توافق کشور ثالث امن محدودند.
Exception فقط اجازه ادامه Eligibility Screening می‌دهد و به معنی قبول اصل Claim نیست.
خانواده در کانادا
خویشاوند واجد شرایط با Status یا پرونده حمایتی تعیین‌شده در کانادا ممکن است Exception ایجاد کند؛ رابطه و وضعیت دقیق باید ثابت شود.
کودک بدون همراه
Minor بدون والد یا Guardian در کانادا یا آمریکا ممکن است تعریف منتشرشده را داشته باشد.
مدارک کانادا
بعضی Visa، Permit یا اسناد پذیرش کانادا مؤثرند.
مصلحت عمومی
اتهام یا محکومیتی که ممکن است Death Penalty داشته باشد می‌تواند طبق ضابطه مربوط مطرح شود.
چطور Claim را شروع و کامل کنید.
هر عضو خانواده که Claim دارد فرم لازم خودش را می‌خواهد. تاریخ یا داستان ساختگی و از بین بردن مدرک هویت ریسک بسیار جدی دارد.
| محل | شروع | کار حیاتی بعدی |
|---|---|---|
| داخل کانادا | فرایند آنلاین روز IRCC برای Asylum | فرم‌ها و مدارک هویت، خانواده، سفر و Claim؛ Eligibility، Biometrics و Medical؛ آپدیت تماس IRCC و IRB |
| فرودگاه، مرز زمینی یا دریایی | به افسر CBSA بگویید Asylum می‌خواهید | فرایند افسر و در صورت دستور تکمیل آنلاین؛ رعایت دقیق Referral و BOC |
BOC و مدارک را یک پرونده منسجم بسازید.
- 01
Chronology تاریخ‌دار هویت، محل‌ها، روابط، فعالیت، تهدید، آسیب، پاسخ پلیس/دولت، جابه‌جایی داخلی، خروج و بازگشت و زمان تصمیم Claim تهیه کنید.
- 02
هر ادعای مهم را به مدرک موجود وصل کنید: هویت و مدنی، پلیس/پزشکی/دادگاه، پیام، عکس، عضویت یا کار، شاهد و Country Evidence معتبر.
- 03
نبود مدرک، تأخیر، سفر برگشت، تناقض، نام دیگر، Status کشور ثالث و تلاش برای حمایت دولت را توضیح دهید.
- 04
مدارک ترجمه‌شده و منطبق با فرمت را قبل از Deadline بدهید و اصل و Proof of Delivery را نگه دارید.
- 05
Trauma، ناتوانی، سن، گرایش یا هویت جنسیتی می‌تواند مبنای Procedural Accommodation باشد و باید امن و حرفه‌ای مطرح شود.
جلسه RPD یک Hearing حقوقی است.
- 01
Member از BOC، مدارک، شهادت و Country Evidence استفاده و ممکن است درباره هویت، Credibility، State Protection، Internal Flight Alternative و Exclusion سؤال کند.
- 02
در صورت نیاز Interpreter ارائه می‌شود؛ زبان و Dialect را زود تأیید و مشکل ترجمه را فوری ثبت کنید.
- 03
Deadlineها، جلسه و آدرس تماس را جدی بگیرید. نبود BOC یا غیبت می‌تواند Abandonment و منع Claim آینده ایجاد کند.
- 04
Counsel الزامی نیست اما مهم است. نماینده پولی باید Authorized باشد و Legal Aid بسته به استان و درآمد ممکن است موجود باشد.
کار، تحصیل، درمان و حمایت در زمان انتظار.
Open Work Permit
Claimant واجد شرایط ممکن است OWP بدون Fee درخواست کند؛ Medical و کامل بودن Claim مهم است و Extension باید پیش از Expiry ارسال شود.
Claim Ineligible
Public Policy مورخ ۲۶ مارس ۲۰۲۶ ممکن است برای بعضی افراد تا زمان PRRA امکان OWP یا Extension بدهد؛ اپلیکیشن جدید و Fee ممکن است لازم باشد.
تحصیل
بزرگسال معمولاً Study Permit و LOA از DLI می‌خواهد. کودک Claimant برای مدرسه K-12 می‌تواند از RPID/RPCD بدون Study Permit استفاده کند.
درمان
IFHP برای افراد واجد شرایط پوشش موقت Basic، Supplemental و Prescription دارد؛ Provider ثبت‌شده و Coverage را بررسی کنید.
بعد از تصمیم RPD فوراً اقدام کنید.
| نتیجه | معنی | مرحله بعد |
|---|---|---|
| Allowed | فرد Protected Person می‌شود | PR، اعلام خانواده، Travel Document و پیامد استفاده از پاسپورت کشور را بررسی کنید |
| Rejected | اصل حمایت رد شده | RAD، Federal Court و Removal Timing را فوری بررسی کنید |
| Withdrawn/Abandoned | اصل Claim تصمیم نشده | Claim آینده معمولاً بسته است؛ Removal و گزینه محدود PRRA/H&C فوری بررسی شود |
| Ineligible | پرونده به RPD نرفته | PRRA، Work Permit ۲۰۲۶، STCA و Remedy احتمالی بررسی شود |
اعتراض RAD: شرایط و مهلت‌های ثبت.
- 01
اگر RAD در دسترس باشد، Notice of Appeal معمولاً حداکثر ۱۵ روز تقویمی پس از دریافت دلایل کتبی RPD است.
- 02
Appellant Record طبق Practice Notice جاری معمولاً حداکثر ۴۵ روز پس از دریافت دلایل کتبی است. RAD غالباً کتبی تصمیم می‌گیرد.
- 03
همه افراد RAD ندارند. Judicial Review دادگاه فدرال مهلت کوتاه و ماهیت متفاوت دارد و Appeal کامل نیست.
- 04
برای Deadline از دست‌رفته Extension با مدرک لازم است و تضمین ندارد؛ پس از تصمیم منفی فوری کمک حقوقی بگیرید.
بازبینی قضایی دادگاه فدرال و نمایندگی حقوقی.
- 01
بازبینی قضایی قانونی‌بودن، انصاف و معقول‌بودن تصمیم را بررسی می‌کند. ابتدا اجازه دادگاه (Leave) لازم است و این فرایند با اعتراض RAD تفاوت دارد.
- 02
فرد می‌تواند شخصاً از خود نمایندگی کند. نمایندگی دیگران معمولاً به وکیل دارای عضویت معتبر در کانون وکلای کانادا نیاز دارد؛ نماینده غیر‌وکیل باید مجوز استثنایی دادگاه را بگیرد.
- 03
اثر درخواست بر اخراج به تصمیم مورد اعتراض و استثناهای قانونی بستگی دارد. صرف ثبت درخواست را توقف اخراج فرض نکنید؛ ضرورت درخواست فوری Stay را با وکیل بررسی کنید.
PRRA و توقف اخراج به بررسی‌های جداگانه نیاز دارند.
- 01
PRRA خطرهایی مانند آزار، شکنجه یا تهدید جان در صورت بازگشت را ارزیابی می‌کند. عدم پذیرش به دلایل جدی می‌تواند دامنه خطرهای قابل بررسی را محدود کند.
- 02
شرایط اقدام، ابلاغ CBSA و مهلت‌ها را بررسی کنید. باید مشخص شود توقف قانونی اخراج برقرار است یا درخواست جداگانه دادگاه لازم است؛ PRRA و بازبینی قضایی دو فرایند متفاوت‌اند.
- 03
اطلاعات تماس را به‌روز نگه دارید. خروج از کانادا هنگام بررسی PRRA باعث رهاشده تلقی‌شدن و رد درخواست می‌شود.
اقامت دائم افراد تحت حمایت در کانادا.
فرد تحت حمایت در کانادا
فردی که در کانادا به‌عنوان Protected Person یا Convention Refugee شناخته شده از درخواست اقامت دائم افراد تحت حمایت استفاده می‌کند. دریافت حمایت به‌تنهایی صدور اقامت دائم نیست.
پنجره یک‌ساله (OYW) برای خانواده خارج از کانادا.
پنجره یک‌ساله (OYW)
این فرایند جداگانه الحاق خانواده برای مقیم دائمی است که در یک سال گذشته به‌عنوان پناهنده اسکان‌مجدد‌یافته وارد شده است؛ اعضای خانواده باید در درخواست PR خارج کانادا درج شده باشند اما نتوانسته باشند همراه او سفر کنند.
انتخاب فرایند درست
قبولی درخواست پناهندگی داخل کانادا خودکار شرایط OYW ایجاد نمی‌کند. دستور مربوط به بررسی خانواده در مسیر خود را دنبال کنید.
لغو حمایت، ابطال تصمیم و خطرات پاسپورت و سفر.
Cessation — لغو حمایت
حمایت ممکن است به دلایل قانونی، از جمله استفاده داوطلبانه دوباره از حمایت کشور مبدأ، پایان یابد. دریافت یا تمدید پاسپورت آن کشور می‌تواند فرض قابل ردِ استفاده مجدد از حمایت ایجاد کند؛ علت و نحوه استفاده مهم است.
Vacation — ابطال تصمیم
RPD می‌تواند تصمیم حمایتی حاصل از ارائه اطلاعات خلاف واقع یا پنهان‌کردن واقعیت مؤثر را باطل کند. این فرایند حقوقی با Cessation متفاوت است.
وضعیت و سفر
این رسیدگی‌ها ممکن است علاوه بر حمایت، اقامت دائم را هم تحت تأثیر قرار دهند. پیش از تمدید پاسپورت کشور مبدأ یا سفر به آن، مشاوره فردی حقوقی بگیرید؛ تمدید به معنی لغو خودکار وضعیت نیست.
PRRA و PR فرد Protected دو مرحله متفاوت‌اند.
PRRA
فقط وقتی CBSA رسماً اطلاع می‌دهد اقدام کنید. پس از Negative/Withdrawn/Abandoned معمولاً Bar دوازده‌ماهه با استثناهای کشوری وجود دارد.
Protected Person PR
قبولی RPD یا PRRA مثبت خودکار PR نیست؛ درخواست جداگانه اقامت دائم لازم است.
خانواده
همه اعضا را اعلام و دستور Examination را رعایت کنید؛ حذف اطلاعات مشکل جدی آینده می‌سازد.
ابتکار ۲۰۲۶–۲۰۲۷
IRCC تا ۱۱۵هزار پرونده اضافه Protected Person موجود خارج کبک را خودکار و در ظرفیت بررسی می‌کند؛ ثبت‌نام جدا ندارد.
فهرست جاری کشورهای ADR و TSR را CBSA نگهداری می‌کند.
این فهرست در ۱۴ اوت ۲۰۲۶ با صفحه زنده CBSA تطبیق داده شد. ADR یا TSR دستور اخراج را باطل نمی‌کند، وضعیت پناهندگی یا اقامت دائم نمی‌دهد و ممکن است با تغییر شرایط کشور برداشته شود. افراد دارای Inadmissibility جدی، از جمله دلایل امنیت ملی یا Criminality، معمولاً از این توقف بهره‌مند نمی‌شوند.
| نوع توقف | کشورها یا مناطق فعلی | معنی |
|---|---|---|
| ADR — Administrative Deferral of Removals | بعضی مناطق سومالی (Middle Shabelle، Afgoye و Mogadishu)؛ نوار غزه؛ اوکراین؛ سوریه؛ مالی؛ جمهوری آفریقای مرکزی؛ سودان جنوبی؛ لیبی؛ یمن؛ ونزوئلا؛ هائیتی؛ ایران؛ سودان؛ لبنان؛ اسرائیل؛ امارات متحده عربی؛ کویت؛ بحرین؛ قطر | تعویق اداری موقت CBSA برای واکنش فوری به بحران بشردوستانه؛ معمولاً سریع‌تر از TSR برقرار می‌شود. |
| TSR — Temporary Suspension of Removals | افغانستان؛ جمهوری دموکراتیک کنگو؛ عراق | توقفی که وزیر امنیت عمومی در صورت خطر عمومی برای جمعیت غیرنظامی برقرار می‌کند. |
اسکان خارج کانادا: GAR، PSR و BVOR.
Government-Assisted Refugees
معمولاً Referral از UNHCR یا مرجع تعیین‌شده و حمایت اولیه دولتی پس از انتخاب.
Sponsorship Agreement Holders
سازمان‌های تأییدشده مستقیم یا با Constituent Group اسپانسر می‌کنند؛ سهمیه ۲۰۲۶ بر اساس تعداد نفر اعمال می‌شود.
BVOR
حمایت دولت و اسپانسر خصوصی برای پناهنده از قبل شناسایی‌شده تقسیم می‌شود.
بدون Self-Application مستقیم
فرد خارج کانادا معمولاً نمی‌تواند مستقلاً فرم GAR به کانادا بدهد؛ Referral یا اسپانسرشیپ معتبر لازم است.
نقض تعهد اسپانسر می‌تواند بر پرونده‌های جدید و در حال بررسی G5 و Community Sponsor اثر بگذارد.
دستور ۹ سپتامبر ۲۰۲۶ IRCC مشخصاً درباره Group of Five و Community Sponsor است. درخواست One-Year Window می‌تواند همچنان ثبت شود و نتیجه هر پرونده به مرحله و واقعیت‌های همان پرونده بستگی دارد.
Default رفع‌نشده
طبق بند 153(1)(c) مقررات، فرد یا سازمانی که در تعهد قبلی Default کرده و هنوز وضعیتش رفع نشده است، نمی‌تواند اسپانسر یا عضو اسپانسرشیپ باشد.
اسپانسرشیپ تأییدشده
تأیید صرفاً با استناد به 153(1)(c) لغو نمی‌شود؛ اما علت Default ممکن است درباره توان مالی، ظرفیت Settlement، ترتیبات کافی یا سایر شرایط اسپانسر نگرانی جداگانه ایجاد کند.
Procedural Fairness
IRCC ممکن است پیش از تصمیم منفی به همه اسپانسرها فرصت پاسخ، اعلام رفع Default یا کنارگذاشتن و جایگزینی اسپانسر فاقد شرایط بدهد.
Dependant جدید
فرزند بیولوژیک تازه‌متولدشده بازبینی نمی‌خواهد؛ اضافه‌کردن عضو خانواده دیگر مستلزم ارزیابی دوباره ظرفیت اسپانسر برای ترکیب خانوادگی جدید است، حتی پس از تصمیم نهایی مثبت.
برنامه‌های متوقف و بسته روشن مشخص شده‌اند.
| برنامه | وضعیت | معنی |
|---|---|---|
| Groups of Five — Intake عمومی | متوقف تا ۳۱ دسامبر ۲۰۲۶ | درخواست عمومی جدید نمی‌پذیرد؛ مشارکت G5 در BVOR طبق دستور روز ممکن است |
| Community Sponsors | متوقف تا ۳۱ دسامبر ۲۰۲۶ | درخواست جدید این گروه پذیرفته نمی‌شود؛ پرونده موجود ادامه دارد |
| Economic Mobility Pathways Pilot | بسته | درخواست جدید EMPP وجود ندارد |
| Sponsorship Agreement Holders | فعال با Cap | مسیر PSR با سهمیه ۲۰۲۶ و ظرفیت سازمان ادامه دارد |
منابع رسمی و اقدام
پاسخ اصلی در همین راهنماست؛ این لینک‌ها برای کنترل آخرین تغییرات و اقدام رسمی هستند.
قاصدک شرایط، مدارک، مراحل و نکات مهم را با زبان ساده توضیح می‌دهد. چون قانون، فرم، هزینه و روش اقدام ممکن است تغییر کند، در روز ثبت پرونده نسخه زنده منبع رسمی را نیز کنترل کنید. این راهنما اطلاعات عمومی است و جای بررسی حقوقی پرونده شخصی را نمی‌گیرد.